Hasła rozpoczynające się na literę P

P2P

Sieci w których wszystkie komputery mają równe prawa - mogą zarówno udostępniać swoje zasoby innym komputerom, jak i pobierać dane z tych komputerów. Dane wymieniane są bez pośrednictwa serwera.

pakiety binarne

programy do Mandrivy są umieszczane w pakiecie binarnym, zawierającym też informacje: jakie operacje są konieczne przy instalacji czy usuwaniu programu, jakie pakiety trzeba zainstalować, kiedy pakiet został stworzony. Repozytoria pakiety binarne do Linuksa są grupowane w tzw. repozytoria. W Mandrivie można wyróżnić cztery podstawowe repozytoria. Podstawowa wersja instalacyjna zawiera tylko pakiety z repozytorium main.

PAL

standard nadawania obrazu i dźwięku w sygnale telewizyjnym, używany w telewizji kolorowej. Na ekranie w ciągu sekundy wyświetlanych jest 25 obrazów (klatek) składających się z 720x576 punktów

pamięć flash

typ pamięci przechowującej dane bez konieczności stałego zasilania, wykorzystywany w różnego rodzaju kartach pamięci, odtwarzaczach MP3 czy tzw. pendrive ach (pamięci podłączane do gniazda USB w komputerze).

pamięć podręczna

Ang. cache, jest to szybka pamięć pośrednicząca w przesyłaniu danych pomiędzy różnymi urządzeniami, np. między procesorem a pamięcią RAM, w procesorach składa się z dwóch-trzech poziomów (L1, L2, L3).

pamięć podręczna dysku (cache)

Pamięć cache przyspiesza dostęp do danych na dysku. Możliwość przechowania danych w pamięci podręcznej i wysłania ich do kontrolera bez dostępu do nośnika przyspiesza wymianę danych.

pamięć RAM

Ang. Random Access Memory, podstawowy rodzaj pamięci cyfrowej zwany też pamięcią o dostępie swobodnym. W pamięci RAM przechowywane są aktualnie wykonywane programy. Wyłączenie oznacza ich utratę.

partycja

obszar dysku twardego widoczny dla użytkownika w systemie operacyjnym jako wyodrębniona logicznie całość (pod osobną nazwą, tak jakby to był oddzielny dysk twardy), na której można przechowywać pliki i katalogi

PATA

Ang. Paralell ATA; starsze kontrolery dysków twardych oraz napędów optycznych, które do komunikacji wykorzystują transmisję równoległą (paralell). Obecnie stosuje się transmisję szeregową (SATA).

PCI

ang. Peripheral Component Interconnect, magistrala do komunikacji między płytą główną a kartami rozszerzeń, wprowadzona w 1992 roku i wciąż stosowana; zapewnia przepustowość 132 MB/s lub 533 MB/s

PCI Express (PCIe)

w skrócie PCIe, odmiana złączy do kart rozszerzających komputera; w kartach graficznych stosuje się złącze PCI Express x16 o łącznej przepustowości 8 GB/s (znacznie większej niż AGP 8x), inne karty wykorzystują złącze PCIe x1

PCIe

PCI Express - odmiana złączy do kart rozszerzeń; w kartach graficznych stosuje się złącze PCI Express x16 o łącznej przepustowości 8 GB/s, a w pozostałych kartach rozszerzeń stosowane jest złącze PCIe x1

Pharming

Phishing połączony z atakiem na serwer DNS; użytkownik jest kierowany na fałszywą stronę WWW nawet jeśli zaloguje się na nią bezpośrednio przez przeglądarkę, nie korzystając z odsyłacza w e-mailu.

phishing

kradzież informacji dokonywana za pomoca fałszywego e-maila - nadawca, podając się za inną firmę nakłania użytkownika do zalogowania się na specjalnie przygotowaną stronę WWW i podania poufnych danych.

PictBridge

technologia umożliwiająca drukowanie fotografii przesyłanych z aparatu cyfrowego lub komórki do drukarki bez konieczności podłączania tych urządzeń do komputera. Telefon komunikuje się z drukarką bezprzewodowo.

Pingowanie

Test sprawdzający, czy istnieje prawidłowe połączenie pomiędzy serwerem a komputerem. Umożliwia on także sprawdzenie, jaka część pakietów jest gubiona i jaki jest czas ich pobierania.

Pixel Shader

Jednostka układu graficznego na karcie graficznej używana do obliczania efektów graficznych, tj. cieniowania pikseli czy załamania światła na powierzchni wody; decyduje o wyglądzie każdego piksela na ekranie.

plik wymiany

Zwany jest też plikiem stronicowania. Specjalny plik, pełniący rolę pamięci RAM (stąd określa się też go jako pamięć wirtualna). Jest wykorzystywany w przypadku, gdy uruchamianym programom zabraknie pamięci RAM.

Plik-obraz

Specjalny typ pliku przechowujący dane dokładnie w taki sposób, w jaki są one zapisane na nośniku, którego ten plik jest kopią. Najczęściej wykonywane są pliki=obrazy płyt C/DVD, partycji dyskowych lub całych dysków twardych.

Pliki ISO

format pliku przechowującego dane dokładnie w taki sposób (bajt po bajcie), w jaki są zapisane na nośniku, którego ten plik jest kopią; najczęściej wykonywane są obrazy dyskietek, płyt, partycji lub całych dysków twardych

PMPO

ang. Peak Momentary Performance Output, parametr określający szczytową moc, z jaką może pracować urządzenie w idealnych warunkach przez bardzo krótki czas, np. 1 milisekundę

PMR

zapis prostopadły danych na dysku oznacza, że domeny magnetyczne reprezentujące bity ustawione są pionowo, więc talerz dysku mieści więcej danych niż przy zapisie wzdłużnym, gdy domeny ułożone są poziomo

Prędkość obrotowa

Prędkość z jaką wirują nośniki wewnątrz twardego dysku. We współczesnych dyskach twardych komputerów stacjonarnych wykonują one 7200 obrotów w ciągu minuty (czyli 120 obrotów na sekundę, w notebookach 4200 i 5400 obr./min.

proces technologiczny

sposób wytwarzania układów półprzewodnikowych metodą fotolitograficzną; obecnie procesory wytwarzane są w procesie 65 lub 90 nm - ścieżki łączące tranzystory mają taką właśnie szerokość

Procesor graficzny

Specjalizowany układ scalony przystosowany do przetwarzania grafiki trójwymiarowej, oświetlenia oraz dodatkowych efektów atmosferycznych., takich jak mgły, deszcz czy dym.

Procesor wielordzeniowy

Procesor, w którym kilka rdzeni zamkniętych w jednej obudowie umożliwia jednoczesne wykonywanie różnych zadań (programów). Nie wymaga to specjalnie napisanych aplikacji.

Protokół sieciowy

Standardowy format danych "rozumiany" przez urządzenia sieciowe, służący do komunikacji między nimi. Odpowiada także za takie szczegóły jak sposób korekcji błędów, kompresji danych i rezerwację pasma na potrzeby transmisji.

Protokół TCP/IP

Obecnie najpopularniejszy protokół sieciowy. Jest to zestaw kilku protokołów, głównie IP (odpowiada za adresowanie danych) oraz TCP (odpowiada za nawiązanie połączenia między urządzeniami i wysyłanie danych).

próbkowanie

pierwszy z etapów procesu przetwarzania sygnału analogowego na cyfrowy; Proces próbkowania polega na przetworzeniu sygnału ciągłego w sygnał impulsowy pojawiający się tylko w określonych momentach.

przełącznik sieciowy

ang. switch, urządzenie sieciowe stanowiące centralny punkt sieci komputerowej, sterujące przepływem danych między komputerami; jego starszym odpowiednikiem jest koncentrator (już niedostępny w sprzedaży)

przepełnienie bufora

ang. buffer overflow,błąd programistyczny powodujący pobieranie do bufora (określonego obszaru pamięci) większej ilości danych, niż zarezerwował programista danej aplikacji. Jeśli dane wprowadzane do bufora kontroluje haker, może tak je spreparować, by nadpisały kontrolne fragmenty kodu aplikacji. Wtedy program może zacząć wykonywać niebezpieczne operacje określone przez atakującego.

przepływność (prędkość transmisji, przesyłu)

ilość danych przepływających przez pewien wirtualny punkt w ciągu sekundy. Im większa przepływność w strumieniu audio, tym mniejsza kompresja stratna i tym lepsza finalna jakość dźwięku. Przepływność mierzona jest w bitach na sekundę (bps) lub bajtach na sekundę (Bps, 8 bitów na sekundę = 1 bajt na sekundę) oraz ich wielokrotnościach (kbit/s, Mbit/s, Gbit/s, kB/s, MB/s itd.).

przepustowość (pojemność kanału)

maksymalna ilość danych, jaka może być przesyłana przez kanał telekomunikacyjny lub łącze w ciągu sekundy. Przepustowość mierzy się w takich samych jednostkach jak przepływność.

przetaktowanie

ang. overclocking, podnoszenie częstotliwości pracy procesora ponad częstotliwość zdefiniowaną przez producenta; zazwyczaj wykonywane jest w celu zwiększenia wydajność układu, a zarazem całego komputera

przetwornik CIA

przetwornik cyfrowo-analogowy, przyrząd elektroniczny, przetwarzający sygnał cyfrowy (liczbę zero-jedynkową) na sygnał analogowy (napięcie prądu elektrycznego); przetwornik A/C wykonuje operację odwrotną

PS/2

Port w płycie głównej komputera przeznaczony do podłączenia klawiatury i myszy.

punkt dostępowy

ang. Access Point (AP), pomost między sieciami przewodowymi i bezprzewodowymi; przez gniazdo sieciowe LAN Ethernet komunikuje się z siecią lokalną, a przez interfejs radiowy z kartami bezprzewodowymi