Komputerowe mity

MIT 3. Zintegrowana grafika nie nadaje się do gier (FAŁSZ)

Zintegrowane układy graficzne nie cieszą się uznaniem wśród graczy. Powód jest prosty – to słaba wydajność, zupełnie niewystarczająca do gier. Mit ten krąży od wielu lat, tymczasem zintegrowana grafika „przeniosła się” z chipsetów płyt głównych do wnętrza procesorów, zapewniając jednocześnie lepszą wydajność. Czy poprawiła się na tyle, że można już nie kupować kart graficznych?

Najnowsze osiągnięcia AMD

Pierwszym producentem, który zaproponował integrację CPU i GPU, był Intel. Jednak najwydajniejsze rozwiązania tego typu należą do AMD – z układami A4, A6 oraz A8 zintegrowano układy graficzne Radeon HD 6410D, 6530D i 6550D. Największe możliwości daje ten ostatni, który znalazł się w modelach A8–3800 oraz A8–3850. Sprawdziliśmy, czy da się na nim pograć.

Na pierwszym wykresie widać, że wszystkie gry działają całkiem dobrze. Układ Radeon HD 6550D jest zgodny z bibliotekami DirectX 11, dla gier „wygląda” zupełnie jak współczesna karta graficzna, choć może czasem braknąć mu wydajności. I faktycznie tak się dzieje. Jeśli założyć, że minimalna szybkość wyświetlania grafiki, potrzebna do komfortowego grania, to 30 klatek na sekundę, na procesorze AMD A8–3800 da się zagrać we wszystkie gry. W niektórych grach, np. Metro 2033 i Mafia 2 trzeba będzie obniżyć rozdzielczość do 1280x800 i zredukować wszystkie detale do minimum. Gry Far Cry 2 oraz Dirt 3 będą dobrze działać nawet przy rozdzielczości 1680x1050 i przeciętnych ustawieniach grafiki. Najmniej wymagająca spośród naszych gier okazała się gra Tom Clancy’s HAWX 2, która na Radeonie HD 6550D będzie działać dobrze nawet w rozdzielczości Full HD!

A co może grafika Intela?

Skoro grafika wbudowana w układy AMD wystarcza do wszystkich gier (choć niektóre działają dobrze tylko w niskich trybach), to może również grafika Intela będzie do tego odpowiednia? Sprawdziliśmy, jak to wygląda w przypadku procesora Core i3 2105 z grafiką HD Graphics 3000.

Wyniki testów wyraźnie pokazują, że na grafice Intela nie wszystkie gry będą działać poprawnie. Metro 2033 i Mafia 2 działają bardzo wolno – poniżej granicy 30 kl./s. Far Cry 2, Dirt 3 czy HAWX 2 działają lepiej, choć tylko w rozdzielczości 1280x800. Podobnie będą działać w rozdzielczości 1366x768, a takie właśnie ekrany ma większość laptopów. Ponadto część procesorów do komputerów stacjonarnych ma znacznie wolniejszy układ HD Graphics 2000 – już za słaby do takich zastosowań. Niemniej jednak na nowych laptopach i komputerach stacjonarnych bez dodatkowej grafiki da się pograć w wiele współczesnych gier.

MIT 4. Podkręcanie może uszkodzić procesor (FAŁSZ)

Podkręcanie procesora jest dla jednych rodzajem sportu, inni z kolei nie widzą sensu podkręcania, albo wręcz boją się uszkodzić komputer. Panuje przekonanie, że overclocking może się przyczynić do spalenia procesora, bo wyższa częstotliwość powoduje wydzielanie dużej ilości ciepła, które po prostu niszczy procesor. Sprawdzamy, jak to jest w rzeczywistości.

Zestaw testowy

Do eksperymentu wybraliśmy układ AMD Phenom 9850 o współczynniku TDP 125 W, więc teoretycznie wysokim poborze energii. Zainstalowaliśmy go na płycie głównej Abit AX78, a do jego chłodzenia użyliśmy mało efektywnego, aluminiowego zestawu chłodzącego.

Podkręcanie

Do podkręcania użyliśmy dostępnego z poziomu BIOS-u narzędzia Abit SoftMenu. W phenomach (a także wielu innych procesorach) overclocking wiąże się ze zwiększaniem częstotliwości magistrali FSB, którą z powodzeniem można zwiększyć z 200 do 240 MHz (wzrost częstotliwości o 20 proc.).

Zazwyczaj przy podwyższeniu częstotliwości procesora trzeba zmniejszyć częstotliwość pamięci RAM, by pracowała stabilnie. Po zapisaniu zmian BIOS-u uruchamiamy Windows, a w nim dwie instancje programu Orthos (każdy z nich obciąża dwa rdzenie) oraz programy do monitorowania obciążenia i temperatury.

Kilkanaście sekund wytężonej pracy procesora wystarcza, by przy częstotliwości 3,6 GHz (zamiast 3 GHz) odmówił posłuszeństwa.

Jakiekolwiek zmiany obciążenia czy częstotliwości powodują zawsze taki sam efekt. Niestety, nie widać żadnego dymu. Po ponownym uruchomieniu procesor i wszystkie komponenty działają poprawnie. Ponadto podczas eksperymentów okazało się, że nawet procesor bez układu chłodzącego nie ulega uszkodzeniu, uruchamia się na 1–2 sekundy, po czym osiąga temperaturę około 80 stopni i nic więcej się nie dzieje. Jednak po powtórnym założeniu wentylatora wszystko działa jak należy. Zatem spalenie procesora przez zwiększanie jego pracy jest niemożliwe – wewnętrzne zabezpieczenia nie dopuszczą do jego uszkodzenia. A najlepszym potwierdzeniem tej teorii jest to, że w ciągu ostatnich kilku lat w naszym laboratorium nie udało się spalić żadnego procesora.

Czy to oznacza, że procesor nie może się spalić? Owszem, awarie takie się zdarzają, ale wynikają ze słabego zasilacza, przepięcia w sieci, usterki sekcji zasilającej płyty głównej albo zbyt wysokiego napięcia zasilania ustawionego w BIOS-ie. Zabezpieczenia nowoczesnych procesorów są tak dobre, że znacznie szybciej uszkodzimy pamięć RAM czy płytę główną niż CPU.

1. Podkręcanie procesora zwykle odbywa się poprzez zmianę częstotliwości magistrali, którą zwiększyliśmy z 200 do 240 MHz. Podnieśliśmy także napięcie w bezpiecznych granicach o 0,1 V.
2. Obciążając 4 rdzenie procesora czterema wątkami programu Orthos, sprawdzaliśmy stabilność działania systemu, a także temperaturę procesora.
3. Obserwowaliśmy zachowanie się procesora, a testy przeprowadzaliśmy nawet bez zestawu chłodzącego. Nic nie uległo uszkodzeniu.