Najlepsza płyta główna

Specjalne płyty do nietypowych zadań

Obok typowych płyt przeznaczonych na szeroki rynek istnieją jeszcze różne ciekawe rozwiązania kierowane do specyficznych odbiorców.

Ultrawydajne, ultradrogie

Płyty przeznaczone niemal tylko dla zapalonych (i bogatych) graczy kosztują do 2000 zł. Nie ma tu mowy o oszczędnościach na czymkolwiek, a liczba funkcji może szokować. Wyróżnikiem jest liczba złączy PCI Express 2.0 – minimum trzy, ale są płyty z aż siedmioma. USB 3.0 czy SATA 3 oraz inne nowinki techniczne nie są niczym niezwykłym.

Niektóre dodatki ułatwią korzystanie ze sprzętu, inne mogą być niepotrzebne. Określ swoje potrzeby, aby nie wydawać pieniędzy na to, czego nie potrzebujesz.

Przykładem luksusu przydatnego tylko wyczynowym overclockerom mogą być złącza z wyprowadzonymi punktami pomiarowymi napięć. Niektóre płyty mają minipokrętło (MSI OC Dial) do overclockingu.

Ogromne układy chłodzenia ułatwiają stabilną pracę podkręconego sprzętu. Są też rozwiązania z gotowymi złączami umożliwiającymi łatwe zainstalowanie zestawu chłodzenia wodnego.

High-tech pod maską

Od strony czysto technicznej najlepsze płyty nie różnią się bardzo od innych drogich modeli, zwłaszcza jeśli chodzi o te do procesorów AM3. Najczęściej stosowane „luksusowe” chipsety to serie AMD 790X i 890X, doposażone w maksimum komponentów. Nowością jest układ Nvidii – nForce 980a Ultra.

Po stronie Intela mamy lepsze chipsety, ale i procesory. Gdy potrzeba najwyższej wydajności, sięgnij po Core i7 w wariancie LGA1366. Tę podstawkę obsługuje chipset X58. Platforma taka różni się od Core i5/i7 z chipem H57 np. trójkanałowym kontrolerem pamięci.

Niezwykłymi rozwiązaniami są układy typu Hydra, dostępne na wybranych płytach MSI. Umożliwiają wspólną pracę kart Nvidii i AMD (pisaliśmy o tym w PC Formacie 6/2010). Najdroższe płyty Asusa i EVGA z chipsetami X58 i nForce 780a/790i stosują też mostek Nvidia NF200. Umożliwia on obsługę dwóch złączy PCI Express 2.0 w pełnym trybie 16x, co ma podnieść wydajność systemów z trzema czy czterema kartami graficznymi.

Miniaturowe płyty

Drugi biegun to płyty mITX – miniaturowe urządzenia zdolne do pracy z niskonapięciowymi procesorami, jak Intel Atom, oraz zupełnie „normalnymi”, jak Phenom II i Core i5. Wbudowaną grafiką jest albo GMA X4500, albo GeForce 9400 (płyta na platformie Nvidia Ion) lub 8200/8300.

Płyty z Atomem są z nim zintegrowane na stałe. Pozostałe umożliwiają samodzielny wybór i montaż procesora. Na takich płytach znajdziemy też podstawowy zestaw złączy. Wadą są bardzo ograniczone możliwości rozbudowy platformy. Wprawdzie zwykle dostępne jest jedno złącze PCI lub PCIe, ale jeśli płytę zamontujemy w odpowiedniej dla niej obudowie, większość kart rozszerzeń będzie za wysoka, za długa lub za szeroka. Problemem mogą być też tylko dwa złącza na moduły RAM.

Istotna jest kolejność zakupów. Nie kupuj wszystkich podzespołów naraz, bo mogą np. nie zmieścić się w obudowie. Kup najpierw płytę i dobierz do niej obudowę.

Cena zestawów mITX jest różna w zależności od platformy i wyposażenia. Wynosi od 300 zł (jednordzeniowy Atom) do 600–700 zł (z dwurdzeniowym Atomem i Wi-Fi). To dużo więcej niż za sprzęt o standardowych wymiarach. W dodatku droższe od zwykłych ATX-ów są też same obudowy ITX (ok. 300–600 zł). Na domiar złego ogólna wydajność złożonego zestawu jest raczej przeciętna. To niestety cena, jaką trzeba zapłacić za małego peceta.

Przykładowe nietypowe płyty główne

MSI Big Bang Trinergy
Format: ATX
Złącze/chip: LGA1156/P55
Grafika: brak
Zalety: 3xPCIe 2.0 z układem NF200 (obsługa 3-Way SLI oraz CrossFire), kodek audio EAX5.0 HD, DrMOS, kondensatory Hi-CAP, narzędzia overclockerskie (OC Genie itp.)
Wady: radiator chipsetu może blokować kartę grafiki
Cena: 1300 zł

ZOTAC ION ITX-B-E
Format: microITX
złącze/chip: procesor Atom N 330 1,66 GHz wlutowany w płytę
grafika: Nvidia ION
zalety: miniaturowy format, grafika ze wsparciem HD, zintegrowana karta WLAN 802.11g, pasywne chłodzenie, w komplecie zasilacz
wady: praktycznie zerowe możliwości rozbudowy
Cena: 500 zł